
Gartner зерттеу және консалтинг компаниясының бағалауы бойынша, дәстүрлі асимметриялық криптография 2030 жылға қарай кванттық есептеулердің дамуына байланысты қауіпсіз болмауы мүмкін. Бұл компания 2026 жылдың басында тізімге енгізген мәселелердің бірі ғана. Қауіптер тізіміне жаңа шабуыл беттерін құратын және дәстүрлі идентификация мен қолжетімділікті басқаруды қиындататын агенттік AI жүйелері, сондай-ақ киберқауіпсіздікті барған сайын маңызды бизнес тәуекелі ететін реттеуші тұрақсыздық кіреді.
2030 жыл алыс емес, дегенмен ол алыстағыдай көрінуі мүмкін. Пост-кванттық қауіп тек криптовалюталарға қатысты емес: жеке ұйымдар мен банк ісі сияқты тұтас секторлар қазіргі технологияларға енгізілген криптографияны тиімді ауыстыруды алдын ала жоспарлауы қажет.
Bitcoin желісі өзіне тән қиындықтарға тап болады. Қазіргі уақытта BIP-360 – квантқа төзімді Pay-to-Merkle-Root мекенжай түріне арналған ұсыныс – тек жоба күйінде қалып отыр және толық кванттық қорғаныс қамтамасыз етпейді. Ол желіде ашық кілтті ашатын негізгі жол арқылы Taproot жұмсау мүмкіндігін жояды, бұл ұзақ мерзімді әсер ету қатерінің бір түрін шешеді. Алайда, бұл кванттық қауіптерге толық шешім емес және BIP-360 қолданыстағы монеталарды автоматты түрде ауыстырмайды. Ұсыныс сондай-ақ транзакция мемпулда болған кезде растауға дейін ашық кілт көрінетін транзакция тарату терезесінде қорғаныс қамтамасыз етпейді.
Bitcoin қазіргі уақытта қолданатын криптографиялық схемалар – ECDSA және Schnorr – өте ықшам қолтаңбаларға ие. АҚШ Ұлттық стандарттар және технологиялар институты пост-кванттық хэш және торға негізделген қолтаңба схемаларын ұсынады, олар 38–123 есе үлкен. Егер қолданылса, Bitcoin желісі баяулап, өткізу қабілеті секундына 1 транзакциядан төмендейді. Мүмкін болатын балама ретінде, минималды қолтаңба өлшемі 548 байт, ал 4,619 байтқа дейін өсуі мүмкін SHRINCS схемасы ұсынылды. 2025 жылдың желтоқсанында енгізілген бұл бағыт әлі де перспективалы зерттеу бағыты болып табылады, бірақ криптографиялық жетілуге жеткен жоқ. Оның артықшылықтары мен кемшіліктері бар: ықшам қолтаңбалар, бірақ әрбір әмиянда криптографиялық күйді басқару мәселесімен.
Бұл материал тек таныстыру-ақпараттық мақсатта дайындалған және қаржылық кеңес не ұсыным болып табылмайды.




